با شلختگی فرزندمان چه کنیم؟

آتنا دختری ۸ ساله است که از نظر مادرش به شدت بی نظم است. مادر آتنا در توصیف بی نظمی او می گوید که در اتاق آتنا انگار بمب منفجر شده، همه چیز پخش و پلاست. اسباب بازی ها هر کدام یک طرف است و حتی ممکن است زیرپا له شود. لباس ها هم همه نامرتب از یک جای اتاق آویزان است. […]

آتنا دختری ۸ ساله است که از نظر مادرش به شدت بی نظم است. مادر آتنا در توصیف بی نظمی او می گوید که در اتاق آتنا انگار بمب منفجر شده، همه چیز پخش و پلاست. اسباب بازی ها هر کدام یک طرف است و حتی ممکن است زیرپا له شود.

لباس ها هم همه نامرتب از یک جای اتاق آویزان است. مادر آتنا بارها به او تذکر داده و از او خواسته اتاقش را مرتب کند اما او گوش نمی کند که نمی کند. البته مادر آتنا خودش می گوید که هروقت این بی نظمی را می بیند طاقت نمی آورد و شروع به مرتب کردن اتاق آتنا می کند و نمی تواند صبر کند تا او متوجه شده و اتاقش را مرتب کند. شکایت دیگر مادر آتنا از او در این باره است که آتنا رعایت بهداشت را نمی کند و معمولا خودش هم کثیف و نامرتب است.

1981963124110490123186228445314121192901961

جو فراست راه حل ارائه می دهد

روزی را تصور کنید که بلافاصله پس از مرتب کردن منزل، فرزندتان همه چیز را به هم می ریزد و حتی وسایلش را جمع و جور و مرتب نمی کند، به احتمال زیاد تصمیم می گیرید که دیگر خانه را مرتب نکنید تا همان طور شلوغ و نامرتب بماند. اگر به این فکر افتاده اید، باید بدانید که راه صحیحی انتخاب نکرده اید و برای حل این معضل باید چاره ای بیندیشید زیرا در غیر این صورت سال ها درگیر این مشکل خواهید بود.

بی خیال نشوید

بعضی والدین به ناچار آشفتگی و نامرتبی را تحمل می کنند چون دوست ندارند وقت شان صرف جمع آوری اسباب بازی یا کلنجار رفتن با بچه ها شود، غافل از اینکه این نامرتبی و آشفته بازار به اشکال مختلف منجر به اتلاف وقت و انرژی آنها خواهد شد چرا که مدتی طولانی در جست وجوی وسیله ای که گم کرده اید، می گردید تا آن را پیدا کنید. درضمن شاید این بی نظمی ضرر مالی هم درپی داشته باشد.

نامرتبی به کودک پیام می دهد

اتاق و منزل نامرتب و در هم ریخته این پیام را به کودکان می دهد که نیازی نیست برای وسایل شخصی خود و حتی دیگران ارزشی قائل باشند و به محیط اطراف خود احترام بگذارند. آنها حتی از وسایل شخصی شما مراقبت نخواهند کرد زیرا وقتی اسباب بازی ها و وسایل کودک در تمام خانه پراکنده است او نمی تواند تصور کند که وسیله ای مربوط و متعلق به شماست، بنابراین برقراری نظم امری ضروری است چرا که بی شک قدرت یادگیری بچه در محیط شلوغ و نامرتب کاهش می یابد.

مشارکت دهید

می توانید از کودک در جمع آوری لوازم کمک بخواهید و از روش مشارکت استفاده کنید. به یاد داشته باشید تعریف و تمجید همیشه معجزه می کند، در ضمن لازم نیست همه وسایل جمع شوند. مسئله مهم مشارکت کودک در جمع آوری آنهاست.

بازی کنید

جمع و جور و مرتب کردن را به شکل بازی و تفریح انجام دهید. مثلا بگویید « ببینم کی زودتر می تونه همه چیز رو جمع کنه؟ » برای سهولت در جمع آوری وسایل سبدهای رنگارنگ و متفاوت تهیه کنید و هرکدام را به گروهی از وسایل اختصاص دهید. وقتی کودکان بزرگ تر می شوند به این درک می رسند که در مورد مرتب بودن اتاق ها و خانه قوانینی را درنظر گرفته اید، بنابراین مکان هایی از منزل را مشخص کنید تا بچه اجازه داشته باشد محیط آن را به هم بریزد.

200512872-001

قواعد را واضح بگویید

وقتی برنامه ای مشخص و روالی معین را در زندگی روزمره خانواده جاری کنید نظم و ترتیب و در نهایت آرامش بیشتری در خانه حکمفرا و در وقت نیز صرفه جویی می شود. در حالی که بی نظمی و هرج و مرج موجب اتلاف وقت می شود. به عنوان مثال برای پیدا کردن یک لنگه جوراب مجبور می شوید تمام خانه را زیر و رو کنید. به خاطر داشته باشید وقتی در منزل نظم و روال مشخصی وجود ندارد و هرج و مرج در آن حکمفرماست، کودکان احترام گذاشتن به اطرافیان و محیط پیرامون خود را یاد نمی گیرند و به آشفتگی و هرج و مرج دامن می زنند.

از قوانین پیروی کنید

مهم تر از تعیین قوانین برای کودکان، رعایت و پیروی از آن است. اگر شما جزو والدینی هستید که بدون هیچ نظم و قاعده ای زندگی می کنید، بدون تردید نمی توانید به فرزندتان نظم یاد دهید. همچنین اگر قاعده ای را تعیین کردید و بعد به دلیل جر و بحث یا مقاومت کودک آن را تغییر دادید یا آنکه خودتان آن را رعایت نکردید توقع نداشته باشید فرزندتان شما و قوانین را جدی بگیرد. قواعد و قوانین در حقیقت همان توقع و انتظارهای شما از کودک تان است و فراموش نکنید که فرزندتان باید از آن اطلاع کامل داشته باشد تا بتواند توقع شما را برآورده کند.

باید به سن درک نظم رسیده باشد

عدم نظم و ترتیب و شلختگی جزء لاینفک دوره های رشدی کودک است یعنی زمانی که کودک هنوز باور و منطق و چارچوبی از قواعد و قوانین را درک نکرده و مفهوم و جایگاه آن را نمی داند که عمده این عدم ادراک ها تا قبل از ۵/۳ تا ۴ سالگی شدت بیشتری دارد یعنی تا زمانی که هنوز جایگاه اجتماعی پیدا نکرده و تجربه مهد کودک و مربی و قواعد گروهی و زمانبندی را تجربه نکرده است و البته پس از آن و با حضور در مهد وآمادگی و پیش دبستانی به مفهوم کلی تر و ملموس تری از این قوانین دست می یابد.

شاید فقط در خانه این طور باشد

عضو گروه بودن یعنی پذیرش قواعد و قوانین گروهی که کم کم کودک برای هم شکل گروه شدن و پذیرش کامل در آن خود به آن تن می دهد و به میل یا حتی گاهی برخلاف میلش آن را می پذیرد چون عدم پذیرش و عدم رعایت این قوانین به معنی اخراج از گروه همسن و از دست دادن لذت این گونه ارتباطات است. اما پیش می آید که کودکانی در گروه، تابع قواعد آن گروه بوده اما در خانه از قوانین خانه تبعیت نمی کنند مثل مسئولیت پذیری که عمده این معضل ها به دلایل زیر است:

_ فقدان وجود قواعد پرقدرت و چارچوب دار و ثابت در خانواده.

_ وجود چند مرجع قدرت با چند نظر متفاوت (پدر و مادر هر یک، یکسری قواعد که گاه با یکدیگر مغایر نیز هست برای کودک شان تعیین می کنند).

_ جمعیت زیاد خانواده.

_ وجود مشکل یا مشکلاتی بیمارگونه در فرد یا افرادی در خانواده که باعث به هم خوردن جایگاه ها و وظایف آدم ها و باز زیر سؤال رفتن هر یک با نگاه دیگری می شود.

_ در مورد کودکانی که زیر بار مسئولیت نرفته و رفتارهایی توام با بی نظمی و لاقیدی از خود نشان می دهند باید موارد زیر اعمال شود:

_ قدرت و رهبری خانواده فقط در دست والدین است نه آنکه میزان قدرت کودک با والدینش یکی باشد.

_ در ازای هر رفتار یا عملکرد مثبت یا همسو کودک با قواعد خانواده، تشویق و در ازای هر رفتار غیرمتعارف و هنجارشکن خانواده محرومیت باید اعمال شود.

جدیت داشته باشید

مهم ترین اصل، جدیت پس از هشدار است. والدینی که تهدید می کنند ولی عمل به تهدید ندارند پیش چشم کودک کوچک و ناتوان تر از خود او دیده می شوند. پس برای تعیین یک قانون تلاش کنید، قوانین تان را برای کودک تان بازگو کرده و برای شروع و اجرای این قوانین زمان مشخصی را تعیین کنید و پس از آن با هر بار عدم رعایت قوانین از سوی کودک در باب تفریحات و مشوق هایی که دوست دارد، اعمال محرومیت و در ازای هر بازگشت به قانون خانواده یک تشویق (تشویق باید در این موارد میزانش از تنبیه یا محرومیت اعمال شده بیشتر باشد) نثارش کنید.

 

منبع : سیمرغ

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>